สรุปเสวนา “สิ่งแวดล้อมสร้างชุมชนป่าห้าและชุมชนเมืองนิมมาน ว่าด้วย ภูมิทัศน์และองค์ประกอบย่านพักอาศัยเก่า-ใหม่” จาก #UrbanVernaccular Talk Session 03 “ชุมชนป่าห้า-นิมมาน” เมื่อวันที่ 6 พฤศจิกายน 2564 ณ ที่ทำการชุมชนป่าห้า

🔹คุณจิรันธนิน เริ่มเสวนาถึง ต้นทุนหรือศักยภาพของย่าน ที่ชุมชนป่าห้า มีชื่อมาจาก ต้นห้า ต้นไม้เฉพาะถิ่นลักษณะคล้ายลูกหว้า เป็นพวงมีรสชาติฝาด ออกผลในฤดูทำนาหรือหน้าฝน ทำให้มองเห็นว่าพื้นที่นี้เป็นพื้นที่ชุ่มน้ำ และมีต้นไม้ชนิดนี้อยู่เยอะ จึงเป็นที่มาของชื่อป่าห้า

🔹สิ่งที่สำคัญและเป็นต้นทุนของพื้นที่นี้คือ สิ่งแวดล้อมสร้าง (built environment) ซึ่งนิมมานหรือชุมชนป่าห้านั้น เป็นพื้นที่ของการอยู่ ไม่ว่าจะเป็นการอยู่แบบอดีต คือการทำเกษตรกรรม มีการพึ่งพาแหล่งน้ำ หรือการอยู่แบบใหม่ที่เป็นการอยู่รวมกับระบบเศรษฐกิจ แต่มีความเสี่ยงในการมาของทุนใหญ่ที่ไม่ได้เข้าใจพื้นที่

🔹การเปลี่ยนแปลงการอยู่อาศัย ป้าศรีนิล เล่าให้ฟังว่าในอดีตนั้น ชาวบ้านต่างทำไร่ทำนา และชุมชนมีความเป็นพี่เป็นน้องกัน ในชุมชนนั้นจะมีพื้นที่สาธารณะคือข่วงบ้าน ที่ลูกหลานหรือคนในชุมชนจะมาทำกิจกรรมร่วมกัน เป็นพื้นที่ความสัมพันธ์ทางสังคม ต่างจากปัจจุบัน เป็นชุมชนที่มีเศรษฐกิจเข้ามา

🔹คุณคมสันอธิบายว่า การอยู่เดิม เป็นชุมชนเกษตรกรรม มีนาข้าว ความเชื่อ การฟ้อน เสื้อบ้าน การเดินทางใช้เกวียน ระบบชุมชนไม่เคยมีรถมาก่อน พอมีการตัดถนน ระบบรถเข้ามา ชุมชนเกษตรกรรมจึงเปลี่ยนไป มีรูปแบบของคนรุ่นใหม่เข้ามา เริ่มมีระบบคอนโด โครงสร้างคอนกรีต มาแทนที่บ้านไม้เก่า ระบบตึกแถวรองรับระบบเชิงพาณิชย์ การอยู่แบบกระจุกๆ กลุ่มบ้านเดียวกัน ทุกคนรู้จักกัน เปลี่ยนไปเป็นคนใหม่เข้ามา ต่อมายุคที่มีการซื้อขายที่ดินนิมมาน

🔹คุณยูรกล่าวเสริม ในความรู้สึกของคนนอก เป็นความรู้สึกที่อยากมาพักชั่วคราว ทำให้ไม่มีเวลาที่จะผูกพันหรือเรียนรู้พื้นที่ แต่สิ่งที่เกิดขึ้นกับพื้นที่ คือช่วงเทศกาลจะมีผู้คนหลั่งไหลกันเข้ามา ทำให้พื้นที่มีความคึกคักเป็นอย่างมาก กลายเป็นพื้นที่ที่รองรับกับคนที่มาชั่วคราว กลับกันที่คนในเชียงใหม่นั้นไม่อยากมาเพราะต้องการหลีกเลี่ยงความแออัดวุ่นวาย

🔹นิมมานนั้นมีเรื่องราวที่สามารถเก็บเกี่ยวได้ ถ้ามาลองอยู่อาศัย เช่น บ่อน้ำ การฟ้อน การไหว้ผี การอยู่ของคน ไม่ว่าจะอยู่อาศัยมานานแล้วหรือพึ่งเข้ามา ต่างสะท้อนจุดยืนของย่าน การอยู่นำพาไปสู่ความรักในถิ่นที่ การอยู่เป็นเวลานานทำให้ไม่อยากให้มีการทำลายหรือเปลี่ยนแปลงในคุณค่าหรือความหมายของชุมชน
🔻ชมไลฟ์เสวนาย้อนหลังที่ >>> https://fb.watch/9wbiCfp1N2/